Uit de hand gelopen

Een van mijn (vele) hobby's is al een aantal jaren 3D-printen. Het idee dat je van iets conceptueels iets kan maken dat echt is spreekt mij aan. En dan niet met je handen of met knutselen. Met een beetje goede printer kan je iets maken dat uit een fabriek lijkt te komen.

Een miniatuur die ontworpen is op de computer kan in een paar uur in plastic gespoten zijn en voor je op tafel staan. Dan is het de vraag wat ermee te doen. Schilderen? Gebruiken in een opstelling, ermee spelen? Of is het een gebruiksobject en kan je het werkelijk gebruiken.

Het leukste zijn cadeautjes om te maken. Printen is, op een bepaalde schaal, niet duur. En een uniek cadeau is in een wip en een zucht gemaakt. Een naam toevoegen aan een bootje en je hebt een persoonlijk presentje waar iedereen bewonderend naar kijkt. Een medaillon met een naam, plaatje of een gebeurtenis. Een aandenken of een beeldje. Een speelgoedje of een kleinood.

Het ene moment is het nog een dunne plastic draad. Een paar uur later is het een van de bovenstaande dingen. Ik heb twee printers; een printer die plastic smelt en daarna in een vorm “poept”. En een printer die een chemische hars met behulp van licht laat opstijven en uiteindelijk een figuur uit de massa trekt.

Beide printers hebben hun toepassingen en beide hun voor- en nadelen. De poepende printer is geweldig voor de speelgoedjes. Voor het grotere en ruwere werk. Bovendien kan het plastic in vele kleuren komen. Van glanzend en kleurrijk tot regenboog tot saai zwart en alles daartussen. Het komt ook in vele gradaties. Goedkope plantaardige plastic die makkelijk te bewerken is. Sterkere plastic die ook worden gebruikt voor plastic flessen en zeer sterke industriestandaarden.

De andere printer is voor het fijnere werk. Heel kleine details komen zeer prachtig uit de… hars. Maar ondanks die details zijn de mogelijkheden beperkt. Beeldjes en poppetjes zijn prachtig. En daar stopt het eigenlijk. Waar de poepende printer dingen print die meteen klaar zijn komt bij de harsprinter een niet ongevaarlijk en giftig nabewerkingsproces.

De bouwsels moeten worden ontdaan van ondersteuningen en zijn nog omhuld door de giftige hars waar ze uit geboren zijn. Om te voorkomen dat je jezelf vergiftigd moet je dus de ruimte goed ventileren, een goed mondmasker dragen en in elk geval handschoenen aan! Ze zijn pas schoon nadat ze in een bad met pure alcohol hebben getold. En als afsluiter moet het gemaakte nog in een geblindeerde kamer met sterk UV-licht.

Laat ik eerlijk zijn dat ik me dat niet voorstelde toen ik begon met 3D-printen. Ik vond het wel leuk; iets maken en showen. Hoe serieus ik ben geworden, ontdekte ik een paar weken geleden. Eigenlijk had ik het al aan moeten zien komen. Mijn schuur is deels rommel, deels het domein van de wasmachine, afwasmachine, vriezer en de droger. Maar de rest wordt gedomineerd door dozen printplastic, flessen schoonmaakalcohol, de printers zelf, het alcoholbad en de zonnekamer.

In kastjes, laatjes en op plankjes liggen latex-handschoenen, schaartjes en gereedschappen. Her en der staan nog onuitgepakte dozen van een Amerikaans bezorgbedrijf gevuld met hars en plastic die ik in uitverkopen gekocht heb en “voor de zekerheid” in heb geslagen.

Maar hoezeer ik verslingerd was aan deze hobby kwam toen ik winkel na winkel af zocht in Werkendam op zoek naar olie. Om precies te zijn: “naaimachineolie”. Een oliesoort waar ik tot die datum nooit van gehoord had. Ik behandelde de mechanische onderdelen van mijn printers altijd met WD-40. Maar dat was blijkbaar fout, tot op het onvergeeflijke af. Ik moest olie gebruiken. Machineolie en het liefst speciaal voor naaimachines. En nog een teflon afdichting.

Uiteindelijk vond ik mezelf terug in een bouwmarkt starend naar de tientallen soorten olie en vetten. En ik bedacht dat ik me dit een paar jaar terug niet had voorgesteld. Ik wilde toen printen. Ik had nooit begrepen dat dit ook nodig was en dat ik mezelf moest verdiepen in het verschil tussen kruipolie, 3-in-1 machineolie en zeker niet in naaimachineolie!

Maar ja; ik heb nu eenmaal een hobby. En eerlijk; zelfs het zoeken naar olie is een fascinerend deel van het printen.